با صنایع دستی هند، بیشتر آشنا شوید!
بیشک با شنیدن اسم هندوستان، یکی از چیزهایی که در ذهنمان تداعی میشود، بازارهای شلوغ و صنایع دستی رنگارنگ است. با سفر به هر شهر هند، خانمهایی را میبینیم که هر گوشه نشستهاند و شال معروف کشمیری و جواهرات دستساز میفروشند. در طرف دیگر، مردهایی را میبینیم که ظروف سفالی نقاشی شده و مجسمههای سنگی حیرتانگیزشان را تبلیغ میکنند.
هند همین است. سرزمینی که هر کدام از مردمانش، هنر ساختن دارند و معمولا آن را از نیاکان خود آموختهاند. صنایع دستی هند امروزه با حفظ پتانسیلهایش، تبدیل به یکی از جاذبههای گردشگری این سرزمین شده است. سالانه هزاران گردشگر عاشق هنر، برای خرید و بازدید از بازارهای رنگارنگ صنایع دستی، راهی این کشور میشوند.
به نقل از سایت Incredible India که گفته شده:
India’s handicrafts reflect centuries of artistic heritage and regional cultural diversity.
صنایع دستی هند، بازتابی از قرنها میراث هنری و تنوع فرهنگی منطقهای هستند.
صنایع دستی هند، به دلیل اینکه در بیشتر مراحل، بدون دخالت ماشینهای صنعتی و به صورت دستی تولید میشود، ارزش خیلی خاصی میان سایر چیزها پیدا میکند. در این مقاله قصد داریم که شما را با معروفترین صنایع دستی این کشور بیشتر آشنا کنیم. پس با ما همراه باشید.
| صنایع دستی | توضیحات |
| شال کشمیری | پارچهای از پشم بزهای کشمیر، بسیار نرم و گرم |
| محصولات کنفی | سازگار با طبیعت، تولید شده از جوت بومی هند |
| صنایع چوبی | مجسمههای بودا، جاعودی و وسایل تزئینی فنگشویی |
| سفالهای رنگارنگ | نقاشی دستی با سبکهای متنوع منطقهای |
| محصولات صدفی | زیورآلات، ظروف و دکور با صدفهای دریایی |
| برنجیجات | ظروف، مجسمه، کاسه تبتی مخصوص مدیتیشن |
| عاج فیل | مجسمه، مهره شطرنج، زیورآلات (در برخی مناطق هنوز موجود) |
| طلاهای هندی | عیار پایینتر، طراحی پر زرقوبرق با نگینهای رنگی |
| قالی کشمیری | بافت نرم و ابریشمی، برگرفته از سبک ایرانی |
شال کشمیری، یکی از پرطرفدارترین صنایع دستی هند

اولین صنایع دستی هند که قصد معرفیاش را داریم، شال کشمیری است. محصولی که زنان و مردان دربار هند از قدیمالایام، در بازارها به دنبال آن میگشتند. این شال معمولا قوارهای بزرگ دارد که بیشتر قسمتهای بالاتنه را میتواند بپوشاند. به دلیل اینکه پارچهی این شال از پشم گوسفند و بزهای کشمیری تهیه میشود، بافتی محکم و عایق گرما دارد که از سرمای زمستان جلوگیری میکند. شال کشمیری، محصولی است که از اولین قدم تولیدش که ریسندگی و بافندگی است تا پایان کار، بدون دخالت ماشینها و به صورت سنتی و دستی انجام میشود. از اینرو، این صنایع دستی، نماد این کشور به حساب میآید.
از دیگر ویژگیهای مهم این سوغات هندوستان، لطافت پارچه و بافت بدون پرز آن است. به همین خاطر، این محصول حتی برای افرادی که پوست بسیار حساسی هم دارند، مفید محسوب میشود.
ویژگیهای منحصر بهفرد شال کشمیری هند:
-
تهیهشده از پشم خالص بز کشمیری
-
بافت کاملاً سنتی و بدون دخالت ماشین
-
بسیار لطیف و مناسب برای پوستهای حساس
-
ضخیم، گرم و عایق در برابر سرما
-
انتخابی عالی بهعنوان سوغات یا یادگار از هند
محصولات کنفی، اوج دقت و زیبایی در میان صنایع دستی هند

یکی از صنایع دستی هند که طرفداران زیادی دارد، محصولات جوت و کنفی هستند. یکی از نکات مهم در این زمینه، این است که الیاف جوت و کنفی، از مزارع خود هندوستان برداشت میشوند. این الیاف طبیعی، به دلیل بافت قابل تجزیهشان، بسیار سازگار با طبیعت هستند. از اینرو، محصولات مناسبی برای دوستداران طبیعت به حساب میآیند. از این الیاف، طیف گستردهای از محصولات، با کیفیت بالا تولید میشود. مواردی مثل وسایل تزئینی، لوازم خانه، صندل، کیف، زیورآلات تنها گوشهای از این صنعت هستند.
صنایع دستی چوبی، محصولاتی زیبا، اصیل و بادوام
دستسازههای چوبی، یکی دیگر از صنایع دستی هند هستند که در سبد خرید بیشتر گردشگران قرار میگیرند. این محصولات چشمنواز شامل وسایل تزئینی کوچک و بزرگ تا لوازم خانه و مبلمان میشود. یکی از پرطرفدارترین محصولات، مجسمههای بودا و وسایل مدیتیشن چون جاعودی چوبی است. شما با خرید این وسایل به عنوان سوغات هند، میتوانید یادگار ارزشمندی از سفرتان داشته باشید. همچنین اگر به فنگشویی و بحث انرژی مثبت معتقد باشید، صنایع دستی چوبی، بهترین و با کیفیتترین اکسسوریهایی که نماد سلامتی، ثروت و… است را در اختیارتان میگذارد.
سفالهای رنگارنگ، یکی از خاصترین صنایع دستی هند

سفالهای رنگارنگ و نقاشیهای حیرتانگیز رویشان، یکی از صنایعی هستند که جان تازهای را به بازارهای صنایع دستی هند بخشیدهاند. هنر سفالگری، یکی از هنرهای خاص هند است که در هر نقطه از این کشور، سبک خاص خود را دارد. سفالها اکثرا در کارگاههای کوچک، به صورت دستی تولید میشوند. محصولات تولیدی معمولا طیف گستردهای از چیزها مثل کوزه، گلدان، ظروف، وسایل تزئینی و… را در برمیگیرد.
صنایع دستی هند، محصولات ساخته شده با صدف

اگر به دنبال یک دلیل برای سفر به هندوستان هستید، خرید محصولات خیرهکنندهی صدفی، میتواند یک دلیل وسوسهکننده باشد! فکرش را بکنید، با آمدن به بازارهای ساحلی صنایع دستی هند در گوا، میتوانید محصولاتی دستسازی را ببینید که از صدفهای دریایی و حلزونی ساخته شدهاند! وسایل تزئینی درخشان، زیورآلات صدفی، لوستر، ظروف و قاشق و چنگال صدفی، تنها گوشهای از این محصولات هستند. با خرید تور گوا هند میتوانید لذت قدم زدن در بازارهای صنایع دستی و خرید محصولات صدفی را به خود هدیه دهید!
صنایع دستی هند، محصولات برنجی

محصولات ساخته شده از برنج، یکی دیگر صنایع دستی هند است که به مدد هنر دست صنعتگران این کشور، در لیست بهترین صنایع قرار دارد. محصولات برنجی، به علت دوام بسیار بالا طرفداران زیادی پیدا کرده است. از اینرو، وسایل زیادی چون ظروف، مجسمه، گلدان و… از این فلز تولید و با هنر دست هندیها نقشبندی میشود. کاسهی تبتی برنجی، یکی از پیشنهادهای طلایی ما برای خرید صنایع دستی برنجی است. این کاسهی اسرارآمیز، هنگام نواخته شدن ضربه به بدنهاش، صدای زنگی از خود تولید میکند که برای تمرکز ذهن، بسیار مفید به حساب میآید. از این صدای زنگ در مدیتیشن بسیار استفاده میکنند. از اینرو، خرید این کاسه به عنوان صنایع دستی، میتواند یک پیشنهاد کاربردی محسوب شود.
محصولات ساخته شده از عاج فیل، نمادی از هندوستان

فیل حیوانی است که نماد کشور هندوستان محسوب میشود. از اینرو، هندیها با ساختن محصولاتی از عاج فیلها، دستسازههایی را تولید میکنند که میتواند به عنوان نمادی از هند برای گردشگران به یادگار بماند. هنرمندان این سرزمین از عاج فیل شانه، دستهی چاقو، زیورآلات، قابعکسهای زیبا وحتی مهرههای شطرنج میسازند! با این وجود، لازم به ذکر است که اخیرا برای رسیدگی به بحران کشتار و اذیت فیلها بخاطر برداشتن عاج آنها، این صنعت آنچنان مثل دهههای قبل رواج ندارد. با این حال، شما هنوز هم میتوانید این دستسازهها را در ایالتهای بنگال و کرالا، همچنین شهرهایی چون حیدرآباد پیدا کنید.
طلای هندی، دنیای زرقوبرق و رنگها!
یکی از دلایلی که طلای هندی را به یکی از خاصترین صنایع دستی هندوستان تبدیل میکند، طراحی منحصربهفرد آن است. از آنجایی که طلا یکی از پرکاربردترین فلزات در میان هندیها است، برحسب سلیقه و سبک فرهنگی آن کشور طراحی میشود. برخلاف طلاهای ایرانی و سایر کشورها، در بافت جواهرات ساخته شده از طلای هندی، نگینهای رنگارنگ به کار میرود. همچنین این جواهرات طلایی، بسیار پرزرقوبرقتر، بزرگتر و با عیار پایینتر ساخته میشوند. مطمئن باشید که با خرید طلاهای خاص هندی، در تمام مجالس خواهید درخشید!
قالیبافی
قالی یکی از صنایع دستی مهم هندوستان به شمار میرود. هنری که شاید بتوان گفت، به مدد دعوت شاهنشاه جلال اکبر از هنرمندان ایرانی، در این کشور رواج یافته است. با اینکه هندیها در ابتدا قالیبافی را از ایرانیها آموختند اما در ادامه توانستند سبک خاص بومی خودشان را که سرشار از رنگهای شاد و طرحهای خاص است ابداع کنند.
قالی کشمیر یکی از قیمتیترین صنایع دستی هند محسوب میشود. در واقع، به علت نخهای پنهای کشمیری به کار رفته در قالی، که بافتی نرم و ابریشمی دارد، این محصول شهرتی جهانی یافته است. پس اگر به هنر دست علاقه دارید، خرید یک قالی کشمیری را در برنامهتان قرار دهید.
تور گوا هند، یک فرصت طلایی برای دیدن زیباترین صنایع دستی
همانطور که در قبل گفتیم، صنایع دستی هند به قدری اصیل، خیرهکننده و رنگارنگ است که میتواند یک دلیل مهم برای سفر به هند محسوب شود. از اینرو، سر زدن به بازارها و دیدن این دستسازهها، میتواند روحتان را جلا دهد! اگر قصد بازدید از بازارچههای صنایع دستی را دارید، گوا یک پیشنهاد عالی برای شماست. گوا شهری بندری در سرزمین هند است که با کشتزارهای برنج، نخلهای سربهفلک کشیده و تپههای سرسبزش هر چشمی را به خود خیره خواهد کرد. به علاوه، باید گفت که بخاطر امکانات رفاهی ارزان قیمت سالانه هزاران گردشگر به این منطقه میآیند. به همین خاطر، بسیاری از هنرمندان هندی صنایع دستی خود را برای فروش به گوا میآورند.
قدم زدن در بازارهای همیشه شلوغ و رنگارنگ صنایع دستی در گوا، میتواند یک فرصت عالی برای دیدن هنر هندی باشد. پس اگر دوست دارید بیشتر صنایع دستی هند را در کنار هم ببینید، تور گوا را از دست ندهید!
سوالات متداول
1. محبوبترین صنایع دستی هند کداماند؟
شال کشمیری، مجسمههای چوبی، سفالهای رنگارنگ، جواهرات طلا و محصولات برنجی از محبوبترینها هستند.
2. چرا صنایع دستی هند خاص هستند؟
زیرا بیشتر آنها کاملاً دستی، سنتی، بدون ماشینآلات صنعتی و با مواد طبیعی ساخته میشوند.
3. بهترین شهر برای خرید صنایع دستی هند کجاست؟
گوا یکی از بهترین مقاصد برای بازدید و خرید صنایع دستی متنوع از تمام هند است.
4. آیا محصولات عاج فیل هنوز فروخته میشود؟
بله، ولی بسیار محدود و اغلب فقط در برخی شهرهای خاص مانند کرالا و حیدرآباد.
5. فرق قالی کشمیری با قالی ایرانی چیست؟
قالی کشمیری از پشمهای خاص منطقه کشمیر و با رنگهای شادتر بافته میشود، اما الهامگرفته از قالیبافی ایرانی است.

آیا صنایع دستی چوبی هند فقط در جنوب این کشور تولید میشوند یا در شمال هم رایج هستند؟
سلام نسترن عزیز، صنایع دستی چوبی هند در بسیاری از مناطق از جمله شمال هند هم تولید میشوند؛ مخصوصاً در کشمیر و راجستان نمونههای بسیار زیبایی یافت میشود.
کیفیت قالیهای کشمیری نسبت به قالی ایرانی چطوره؟
علی جان سلام، قالیهای کشمیری نرمتر و سبکترند، بیشتر جنبه تزئینی دارند و از نخهای ابریشمی بهره میبرند. اما قالیهای ایرانی دوام و ظرافت بالاتری دارند.
صنایع دستی هندوستان بیشتر در کدوم شهرها بهتر و متنوعتر هستن؟
سلام فرشته عزیز، شهرهایی مثل جیپور، دهلی، گوا، حیدرآباد و کرالا از بهترین مناطق برای خرید صنایع دستی متنوع هند هستن.
آیا هنوز هم محصولات عاج فیل در هندوستان به فروش میرسه؟
مهیار جان سلام، بله اما بسیار محدود. بهخاطر قوانین حمایت از حیوانات، بیشتر در مناطق خاص مثل کرالا یا بازارهای سنتی کوچک موجود هستن.